Jaki okular wybrać ?

Optycy projektują okulary astronomiczne już ponad 300 lat. Wiele tradycyjnych projektów (Huygens, Ramzden, Kellner, Orthoscopic, Plossl) ma już ponad 100 lat. Są również nowe projekty okularów, które dają szersze pola widzenia, ostrzejsze obrazy i/lub dłuższą muszlę oczną.

Muszla oczna

Ważna cechą każdego okularu astronomicznego jest odległość oka od soczewki okularu. Dla osób noszących okulary najlepsza będzie 15-20mm muszla oczna. Jeśli jej długość będzie mniejsza to wtedy najdalsza część pola widzenia zostanie "odcięta". W tradycyjnych typach okularów długość muszli ocznej jest proporcjonalna do odległości ogniskowej: krótsza odległość ogniskowej, krótsza muszla oczna. Jednakże nowsze typy oferują luksusową długą muszlę oczną niezależnie od odległości ogniskowej.

Pole widzenia okularu

Widoczne pole widzenia okularu jest kątową średnicą kręgu światła widzianego w okularze wyrażoną w stopniach. Większość okularów ma pozorne pole ok. 40-50 stopni. Aby obliczyć prawdziwe pole widzenia w naszym teleskopie należy skorzystać z poniższego wzoru.

Prawdziwe pole widzenia = pozorne pole / powiększenie teleskopu

np. mając teleskop o ogniskowej 2000mm i okular 20mm z 50 - stopniowym pozornym polem widzenia powiększenie byłoby równe 100x (2000mm/20mm). Prawdziwe pole widzenia wynosiłoby 50/100, czyli 0,5 stopnia.

Powiększenie i ogniskowa

Pierwszym etapem przy wyborze okularu jest decyzja jakie powiększenie jest nam niezbędne do obserwacji. Powiększenie obliczamy dzieląc ogniskową teleskopu przez ogniskową zastosowanego okularu. Dysponując zatem teleskopem o ogniskowej zwierciadła 1200mm i okularem o ogniskowej 10mm, można osiągnąć powiększenie kątowe równe 1200/10 = 120x.
Im krótsza ogniskowa okularu tym większe powiększenie. Istnieje zależność pomiędzy średnicą obiektywu i maksymalnym użytecznym powiększeniem, jakie można dzięki niemu uzyskać. Dla teleskopów zwierciadlanych przyjmuje się wartość maksymalnego użytecznego powiększenia na 1,5 x D (D - średnica obiektywu w mm). Wynika z tego, że dla zwierciadła o średnicy 120 mm maksymalnym użytecznym powiększeniem jest 180x. Każde większe powiększenie będzie już nieefektywne, gdyż zmniejszy się jasność obrazu i nie będą widoczne szczegóły danego obiektu. Analogicznie dla dobrych refraktorów achromatycznych wskaźnik ten wynosi 2 x D, a dla najnowocześniejszych apochromatów aż 3 x D. Różnice te wynikają z różnych jakości elementów optycznych w tych teleskopach.

Odsłony: 11142