poniedziałek, 20 listopada 2006 20:47

Zaćmienie Księżyca

Oceń ten artykuł:
(3 głosów)

ZAĆMIENIE KSIĘŻYCA występuje, gdy Ziemia znajduje się pomiędzy Słońcem i Księżycem będącym w pełni. Nie są to jednak wszystkie warunki występowania tego zjawiska.

Płaszczyzna orbity Księżyca nie leży w płaszczyźnie ekliptyki, lecz jest do niej nachylona po kątem 5 stopni. Efektem tego jest to, iż Księżyc przechodzi ponad tarczą słoneczną lub pod nią, bądź odpowiednio powyżej lub poniżej cienia rzucanego przez Ziemię. Warunkiem koniecznym zaćmienia jest także obecność Księżyca w pobliżu węzła własnej orbity, czyli punktu, w którym płaszczyzna orbity przecina płaszczyznę ekliptyki (orbity Ziemi).

Wyróżniamy trzy typy zaćmień Księżyca:

1) obrączkowe (półcieniowe) zaćmienie Księżyca - zachodzi wtedy, gdy Księżyc przechodzi tylko przez stożek półcienia Ziemi. Powodem tego jest zmienna odległość Księżyca od Ziemi (orbita Księżyca jest elipsą). A więc, gdyby znaleźć się na przedłużeniu stożka, to wtedy widoczna jest tarcza Księżyca, która przysłoni Słońce, ale nie całkiem. Wokół tarczy widoczny będzie jasno świecący pierścień.

2) częściowe zaćmienie Księżyca - zobaczymy, gdy znajdziemy się w stożku półcienia poza stożkiem cienia całkowitego.

3) całkowite zaćmienie Księżyca - występuje wtedy, gdy Księżyc przejdzie cały przez stożek cienia całkowitego Ziemi. Promienie słoneczne przez pewien czas w ogóle nie dochodzą do jego powierzchni.

Zaćmienie Księżyca - Astronomia, Astroflesz.pl

Układ ciał niebieskich w czasie zaćmienia Księżyca


- Stożek cienia całkowitego to miejsce geometryczne tych punktów znajdujących się po przeciwnej stronie Ziemi niż Słońce, z których Słońce jest całkowicie niewidoczne.

- Stożek półcienia to miejsce geometryczne tych punktów, z których tylko część Słońca jest widoczna, a część zasłonięta przez Ziemię.

To właśnie całkowity typ zaćmienia jest tak interesujący i piękny z powodu filtrowania i załamywania efektu atmosfery Ziemi. Gdyby Ziemia nie miała żadnej atmosfery wtedy Księżyc podczas całkowitego zaćmienia byłby całkowicie czarny. Księżyc może jednak nabierać rozpiętości kolorów od ciemnobrązowego i czerwonego do jasnopomarańczowego i żółtego. Dokładna kolorystyka zależy od ilości kurzu i chmur w atmosferze Ziemi.

Andre Danjon wynalazł skalę do oceny kolorystyki całkowitego zaćmienia Księżyca:

0. Bardzo ciemne zaćmienie. Księżyc jest prawie niewidoczny.

1. Ciemne zaćmienie; szary albo brązowy kolor, szczegóły trudno widoczne.

2. Głębokie czerwone albo rdzawe zaćmienie z bardzo ciemną centralną częścią i stosunkowo jasnym ciemnym brzegiem.

3. Ceglastoczerwone zaćmienie, zazwyczaj z jasnym albo żółtym brzegiem.

4. Bardzo jasne miedziawo - czerwone lub pomarańczowe zaćmienie z bardzo jasnym niebieskawym brzegiem.

Zaćmienia Księżyca trwają dłużej niż Słońca. Powodem tego jest fakt, iż Ziemia jest ciałem większym a więc jej cień jest proporcjonalnie większy. Podczas korzystnych warunków cień Księżyca na powierzchni Ziemi może mieć maksymalną szerokość 269 km, ale średnica cienia Ziemi w odległości orbity Księżyca może wynosić nawet 9200 km. Oznacza to, że całkowite zaćmienie Księżyca może trwać do 1 godziny 40 minut.

Zaćmienia Słońca są częstsze od zaćmień Księżyca. W ciągu 1000 lat obserwuje się przeciętnie 2375 zaćmień Słońca i 1543 zaćmień Księżyca. Z drugiej strony, z własnego doświadczenia wiemy, że częściej widzimy zaćmienia Księżyca. Wyjaśnienie tego pozornego paradoksu jest proste: zaćmienie Słońca widoczne jest na stosunkowo niewielkim obszarze Ziemi (szczególnie zaćmienie całkowite, podczas którego szerokość pasa w najbardziej optymalnych warunkach nie przekracza 270km), często przechodzącym na obszary wodne i niezamieszkałe części lądów.

Zaćmienia można z bardzo dużą dokładnością obliczać dla dowolnego miejsca na Ziemi dla dat odległych o setki, a nawet tysiące lat wstecz i w przyszłość od dnia obecnego. Istnieją prace, których autorzy zadali sobie trud obliczenia tysięcy zaćmień. Najbardziej znaną i najobszerniejszą pracą tego typu jest tzw. "Kanon Zaćmień" ("Canon der Finsternisse") sporządzony w XIX w. Przez austriackiego astronoma Theodora von Oppolzera. Obliczył on ręcznie 8000 zaćmień Słońca i 5200 zaćmień Księżyca w okresie 1207 p.n.e - 2162 n.e. Obecnie do tego celu, polegającego na wykonaniu setek czasochłonnych działań matematycznych dla każdego zaćmienia z osobna, wykorzystuje się komputery.

W odróżnieniu do zaćmień Słońca, zaćmienia Księżyca możemy oglądać bezpiecznie. Niepotrzebne są filtry ochronne a nawet teleskop. Można oglądać zaćmienie tylko "za pomocą" własnych oczu :-). Lornetka lub teleskop sprawi oczywiście, że widok będzie bardziej niepowtarzalny, gdyż będzie widoczna dokładna kolorystyka.

Zaćmienia Księżyca nadają się zarówno do obserwacji wizualnych jak i do astrofotografii. Warunkiem sprzyjającym jest jego wolniejszy przebieg niż zaćmień Słońca. Przy odpowiednim sprzęcie i poprawnym jego użytkowaniu mogą wyjść naprawdę fascynujące zdjęcia.

Źródło: mreclipse.com

Więcej z tej kategorii: Zaćmienie Słońca »

Najczęściej czytane artykuły:


Porównanie wielkości planet Układu Słonecznego oraz gwiazd
Każdemu z nas, nasz Świat - Ziemia - wydaje się ogromna. Każdy z nas przynajmniej raz w życiu poczuł się jak kruszynka znajdując się ...
92286 Odsłon
Zaćmienie Księżyca
ZAĆMIENIE KSIĘŻYCA występuje, gdy Ziemia znajduje się pomiędzy Słońcem i Księżycem będącym w pełni. Nie są to jednak wszystkie wa...
59999 Odsłon
Słońce
Spoglądając w pogodny dzień na słońce, widzimy je jako oślepiającą tarczę. Słońce jest największym obiektem w układzie słoneczny...
55903 Odsłon
Zaćmienie Słońca
Zaćmienie Słońca następuje wtedy, gdy Księżyc znajduje się pomiędzy Ziemią i Słońcem. Ta konfiguracja może się pojawić tylko podc...
44582 Odsłon
Ziemia
Ziemia jest trzecią według oddalenia od Słońca planetą Układu Słonecznego. Jest ona największa ze wszystkich planet wewnętrznych. D...
40320 Odsłon

Losowe wybrane artykuły:


Prawa ruchu planet
Prawa ruchu planet to trzy prawa opisujące ruch planet wokół Słońca, odkryte przez Johannesa Keplera (1571-1630) na początku XVII wieku...
6886 Odsłon
M12 (Messier 12, NGC 6218)
Messier 12 (również M12 lub NGC 6218) to nietypowa gromada kulista odkryta 20 maja 1764 roku przez Charlesa Messiera. RA 16 : 47.2 (h...
2862 Odsłon
M2 (Messier 2, NGC 7089)
Messier 2 (M2, NGC 7089) została odkryta przez Jeana Dominique Maraldiego 14 września 1746 roku. 14 lat później, w 1760 roku niezależnie ...
2909 Odsłon
M28 (Messier 28, NGC 6626)
Messier 28 (M28, NGC 6626) - gromada kulista o dużej koncentracji gwiazd rosnącej ku środkowi odkryta przez Charlesa Messiera 27 lipca 1764 ...
2759 Odsłon
Droga Mleczna
Droga Mleczna to galaktyka, w której znajduje się nasz Układ Słoneczny. Jest to zwyczajna galaktyka spiralna, złożona z centralnego jądr...
6638 Odsłon
 TOP ↑ RSS    Copyright: © 2005-2016 Astroflesz.pl   
Designed by Astroflesz.pl - portal astronomiczny